Arkadaşlar IBM in uygulama geliştirme platformu olan Lotus - Notes sistemleri hakkında kısada olsa bi bilgilendirme yazısı ekledim . IBM in büyük destek verdiği bu platform dünyada yaklaşık 160 000 000 kullanıcıya lisanslanmış durumdadır. Yurt dışındaki bankacılık uygulamalarının yaklaşık %80 ini bu platformda oluşturulmuş yazılımlar oluşturmaktadır. Burası platformun uzun uzun detayının anlatılacağı bir yer değil ama en azından yeni mezun arkadaşlara tavsiye etmek için ve onlara bu konuda başlangıç olması açısından bu makaleyi ekledim.
Şunuda eklemek isterim ki sistem son sürümünde (Domino 8.5 ) Eclipse tabanlı geldi ve developer lara çok büyük ve geniş hareket imkanı sunmaktadır. Araştırmanızı tavsiye ediyorum .
Lotus Notes Nedir ?
Lotus Notes Takım çalışması uygulamalarının geliştirilip yaygın olarak kullanılabileceği istemci-sunucu (Client-Server) platformudur. Lotus Notes her gün yapılan işlerin süresini kısaltarak, kalitesini arttırıp grup halinde çalışanların performansını yükseltir. Lotus Notes bunun için gerekli olan yeni teknolojiyi kendi içinde birleştirir. Uygulama yaratma alanında, stratejik iş uygulamaları geliştirmek için en etkin platformu sunar. Şablon ve örnek uygulamalar yardımıyla organizasyonların iş akışını yeniden düzenlemede en etkin çözümleri oluşturur. Lotus Notes Organizasyonların hızlı karar almalarını ve hızlı hareket etmelerini sağlar. Proje takibi, iş takibi, elektronik posta grup konferansı gibi bir çok uygulamalar Notes ile hazır gelir. Ancak Notes'un asıl gücü bu hazır uygulamaların yanı sıra, kuruluşların iş tanımlamasına göre uygulamalar geliştirmelerini sağlamasından kaynaklanır. Departman bazında geliştirilen ve yerleştirilen uygulamalarda Lotus Notes'un yatırımı karşılama oranı %200'den fazladır. Lotus Notes , masaüstü ve ofis yazılımları ile bütünleşmesi ve geniş donanım destek portföyü ile bütünleşmeyi kolaylaştıran ortamını sunmaktadır. Organizasyon açısından bakıldığında, Notes; masaüstü yazılımlarını, işlem ağını ve operasyonel sistemleri bütünleştirerek stratejik bilgi tabanlı uygulamalar sağlar.
Lotus Notes'un İçeriği
(*) SERVER : " Lotus Notes Server (Geliştirilen uygulamaların çalıştırğı ve yönetiminin yapıldığı server)
" Lotus Notes Domino Server (Internet WEB Server ; Uygulamaları dinamik HTML çevrimi yaparak internet kullanımına açan Server) " Lotus Notes Mail Server (Elektronik Posta kullanımı ve Internet Mail (SMTP Gateway) Server'ı)
(*) Lotus Notes Server'in Desteklediği İşletim Sistemleri ; Microsoft 2000 ; Microsoft NT Server (Intel ve Alpha) ; IBM OS/2 ; IBM AIX; AS/400 ; Solaris (SPARC ve Intel) ; HP-UX , Linux (Red Hat , Suse,Turbolinux)
(*) Lotus Notes Client'ın Desteklediği İşletim Sistemleri ; Microsoft Windows 95/98/2000/XP ; Microsoft NT Workstation (Intel ve Alpha) ; Apple Macintosh OS ; IBM OS/2 ; IBM AIX ; Sun Solaris ; HP-UX
· Yalın ve ortak kullanıcı arabirimi : Notes, PC, Machintosh, UNIX işistasyonları;AS/400 dahil her platfomda, her seviyedeki kullanıcıya ve kaynağa aynı yalın kullanıcı arabirimi sunar.
· Veritabanları ile iletişim : Notes'un DECS (Domino Enterprise Connection Services) ve LEI (Lotus Enterprise Integration ) ürünü ile popüler veritabanı programlarından (SAP, Oracle, DBase, Informix, Microsoft SQL vs.) bilgiler alınıp Notes ortamında entegre olarak çalıştırılır. Host bağlantısı ile sağlanan bilgi alışverişinde Windows ortamında Notes kullanılarak çeşitli raporlar üretilir, Mainframe de bulunan bilgiler düzenli olarak takip edilebilir, Notes ortamında saklanabilir, düzenli olarak update edilebilir ve bilgilerin Notes Mail sistemi ile dağıtımı yapılabilir. Ayrıca Microsoft'un ODBC (Open Database Connectivity) sini de desteklemektedir.
· Uygulama geliştirme ortamı : Grup çalışması uygulamalarının kısa sürede kolaylıkla geliştirilmesi için ortam sunar. Esnek yapısı ile firmaların kendi kullanımlarına özel projelerinin kısa zamanda hazırlanmasını ve firma içinde uygulamaya başlanmasını sağlar.
· Gelişmiş güvenlik sistemi : Bilgilerin ve dokümanların, yetki seviyesinde paylaşımı ve erişiminde esnek tanımlamasıyla sağlam güvenlik sistemini sunar.
· Replikasyon tekniği ile veri tabanı çoğaltma ve uzaktan erişim : Replikasyon, bir Notes veritabanının birden fazla kopyasının birbirleri ile senkronize bir şekilde saklanmasıdır. Notes'ta master-slave kavramı (veri akışının tek taraflı olması) yoktur,veri akışı çift taraflı olarak sağlanır. Kopyalayıcı taraf çift taraflı veri değiş tokuşundan sorumludur. Bu kopyalama tekniği ile işlem ağından bağımsız olarak bilgilere modem ile uzaktan erişim sağlanarak kısa sürede güncel bilgilere ulaşılır.
· Büyüyebilir yapısı : 2 kullanıcıdan binlerce kullanıcıya kadar uygulama ve bilgi paylaşım olanağı sağlar. Notes mevcut ağ işletim sistemi üzerine konumlandırılabildiği için tek bir LAN sistemi ile başlayıp rahatlıkla WAN sistemine geçilebilir.
· Elektronik posta ortamı : Notes ile istenilen veritabanı içerisinden farklı bir elektronik posta programına geçmeye gerek kalmadan Notes Mail ile kolaylıkla diğer kullanıcılara mesaj gönderilebilir. Üzerinde çalışılan doküman mesaja ilave edilerek istenilen kullanıcıya ulaştırılabilir ve takip edilmesi gereken önemli bilgiler, teklifler v.s. düzenli olarak kullanıcıları uyarması sağlanır.
· Internet Server özelliği (Domino) : Notes aynı zamanda WEB Server olarak hizmet verdiği için kullanıcıların aynı anda internet'e çıkabilmelerini ve internet mail 'i kullanabilmelerini sağlar. Ayrıca Notes uygulamalarını Internet 'ten gelen kullanıcılara açabilir ve Intranet ( dağıtık yapıdaki işlertmelerin internet üzerinde network oluşturmaları) uygulamasını gerçekleştirebilir. Dinamik olarak HTML çevrimi yapabildiği için local networkte kullanılırken girilen bilgiler otomatik olarak WEB üzerinde güncellenir.
· Bilgiye hızlı erişim : Notes Hypertext özelliği bilgilere hızlı erişimi sağlar. İstenilen bilgilere ulaşırken tüm dokümanlar çok kısa bir sürede taranır ve aranılan bilgilerin bulunduğu dokümanlar liste olarak ekranda görüntülenir. Bu sayede dokümanlar tek bir cümle ile veya belirli formlar ve seçenekler kullanılarak kolaylıkla taranabilir.
· Hazır : Notes, istemci/sunumcu (Client/Server)yapıda grup çalışma uygulamaları geliştirmek ve bütünleşik olarak yerleştirmek için sunulan tek platformdur. Bu yapısı ile endüstri standardı oluşturan Notes, artan ilgiyle izleniyor.
· Bileşik doküman yönetiminde esneklik : Notes, içerik olarak birbirinden farklı diğer uygulama sistemlerinin verilerini, ses, görüntü, resim verilerini, yan donanımlarca sağlanan verileri, çok farklı ortamlardan (OS/2), Windows, Unix, Machintosh, v.s.) aynı kolaylıkla ortak bir havuzda toplar ve kullanıma sunar.
· Değişik yapıdaki istemci-sunucu (Client-Server) ortamlarını bütünleştirme
· Bilgilere farklı ortamlardan uzaktan erişim imkanı (modem, X25,WAN)
